VLM eerste Europese klant voor Sukhoi Superjet

vlmDe Belgische luchtvaartmaatschappij VLM, met haar thuisbasis in Antwerpen, maakte vandaag bekend dat het haar bestaande vloot van 12 Fokker 50’s in april 2015 zal uitbreiden met tenminste twee toestellen van het type Sukhoi Superjet 100-95LR. Het wordt daarmee de eerste Europese en nog maar de tweede ‘westerse’ luchtvaartmaatschappij (na het Mexicaanse Interjet) die met het toestel van Russische makelij zal gaan vliegen. VLM, dat eerder deze week door het management werd overgekocht van het Duitse Intro Aviation, least de eerste twee toestellen Ilyushin Finance en heeft een optie op nog eens tien toestellen. De leasetermijn bedraagt 12 jaar.

De keuze is op zijn minst opmerkelijk te noemen. De ‘gangbare’ optie voor het uitbreiden van regionale en Europese operaties is voor veel luchtvaartmaatschappij de E-Jet van Embraer. Daarnaast weet de nieuwe, nog te lanceren C-series van Bombardier de laatste jaren ook de nodige orders binnen te sprokkelen. Maar VLM gooit het dus over een andere boeg en ‘goes Russian’. Een gewaagde keuze?

Volgens Arthur White, CEO van VLM, waren er drie vliegtuigtypes in het segment van 80 tot 100 passagiers die in aanmerking kwamen voor de order. Als eerste de Embraer ERJ-170LR, het kleine broertje van de langere en meer gebruikte ERJ-190. Ten tweede de Boeing 737 en dan met name een tweedehands ‘classic’ zoals de -500 serie. De derde optie was de SSJ100-95LR van Sukhoi, dat dus uiteindelijk als winnaar uit de bus is gekomen.

ssj100

De Sukhoi SSJ100 werd ontwikkeld door het Russische Sukhoi in joint venture met Alenia Aeronautica uit Italië. Het project werd ondersteund door onder meer Boeing uit de Verenigde Staten en Safran en Thales uit Frankrijk. Daardoor is het toestel niet eens zo Russisch als zijn naam doet vermoeden.

Volgens de CEO werd hierbij vooral gekeken naar passagierservaring, flexibiliteit op korte- en middellangeafstandsroutes en lage operationele kosten. Hierbij gooide de Superjet hoge ogen, wellicht ook te danken aan een zachte leaseprijs(?). Als eerste Europese klant voor Sukhoi zal de vliegtuigbouwer wellicht een commercieel gebaar hebben gedaan naar de Vlaamse luchtvaartmaatschappij. Alexander Rubtsov van Ilyushin Finance liet weten ‘verheugd’ te zijn dat VLM voor de SSJ100 heeft gekozen en dat het ‘Europa inzicht zal geven in de excellente prestaties van het toestel’.

Grootste struikelblok: de landingsbaan in Antwerpen

Al heeft een vliegtuig nog zo’n gunstig prijskaartje en al zullen de operationele kosten nog zo laag zijn, als de startbaan dusdanig kort is dat het toestel niet kan opstijgen, ben je natuurlijk nergens. De luchthaven van Antwerpen, waar de twee Sukhoi’s gestationeerd zullen worden, heeft een start- en landingsbaan van zo’n 1.500 meter, wat voor een groot lijnvliegtuig wat aan de krappe kant is.

Om toch vanaf dit veld te opereren zullen er diverse beperkingen moeten worden gedaan in het maximum startgewicht van het toestel (ofwel ‘Maximum Take Off Weight’, MTOW). Wanneer een SSJ100 aan zijn maximale startgewicht zit, dus met de maximale betalende lading van 112 passagiers en vracht, heeft het toestel een baanlengte van ongeveer 2.000 meter nodig. Te veel dus voor Antwerpen, wat er in resulteert dat de SSJ100 bij VLM wordt uitgerust met ‘slechts’ 88 stoelen; 14 in Business Class en 74 in Economy Class.

De door VLM bestelde -LR (Long Range) versie van de SSJ100-95 is op dit moment nog niet EASA-gecertificeerd waardoor de toestellen in eerste instantie als Basic-uitvoering afgeleverd zullen worden. Hierdoor zal het vliegbereik in het begin beperkt zijn tot 3.000 kilometer, maar zodra de EASA-certificering binnen is, zal het toestel diverse aanpassingen ondergaan bij Sukhoi Civil Aircraft Company (SCAC) en onder andere uitgerust worden met winglets. Het vliegbereik zal na ombouw zijn toegenomen tot ruim 4.500 kilometer. Ruim genoeg om de meeste Europese bestemmingen aan te vliegen, alhoewel VLM graag nog even geheim houdt op welke bestemmingen het toestel ingezet zal worden. London City (waarop de maatschappij thans in opdracht van Cityjet met de Fokker 50 vliegt) zal het in elk geval niet zijn, omdat de Superjet niet gecertificeerd is voor de steile nadering op het Londense stadsvliegveld.

De andere optie die VLM had, de Embraer ERJ170LR, heeft welliswaar een veel lager maximaal startgewicht (37.200 kilo tegenover 49.450 van de SSJ100-95LR) maar heeft ‘slechts’ 500 meter minder startbaan nodig en heeft een beperkte actieradius van zo’n 3.000 kilometer bij een maximale payload van 8.800 kilo, ofwel 88 passagiers. We gaan er dan voor het gemak van uit dat de ‘gemiddelde passagier’ met een ‘gemiddelde hoeveelheid’ 100 kilo payload voor zijn rekening neemt. De ERJ170LR moet hier dus onderdoen voor zijn Russische concurrent, zoals ook uit onderstaande payload-range diagrammen blijkt.

Range en payload-range diagram Sukhoi Superjet SSJ100-95LR

payloadrange_ssj100

In bovenstaande payload-range diagram van de Sukhoi SSJ100 zien we dat de -95LR versie bij een maximale payload van 12.000 kg een maximaal vliegbereik heeft van ongeveer 3.500 kilometer (ofwel het punt waar de horizontale lijn begint te dalen). De 'payload bij maximum fuel capacity' ligt op ongeveer 9.200 kilo (92 passagiers). Dit punt in het diagram (de tweede knik in de lijn) geeft het maximale vliegbereik van het toestel weer wanneer de tanks helemaal gevuld zijn en het gewicht daarvan in combinatie met de payload het maximale startgewicht van het toestel (MTOW) niet overschrijdt. Om de korte startbaan in Antwerpen te kunnen benutten zullen de Sukhoi's van VLM aan restricties gebonden zijn; zowel qua payload als qua maximale hoeveelheid brandstof. In VLM-configuratie zal het toestel bij een payload van 8.800 kilo (88 passagiers) alsnog bijna 4.700 kilometer kunnen vliegen.

range_ssj

Een vliegbereik van 4.500 kilometer rondom Antwerpen omvat bijna het hele Europese continent, noord- en midden-Afrika en zelfs de uiterste oostkust van Canada. Potentie genoeg dus.

Range en payload-range diagram Embraer ERJ-170LR

payloadrange_e170

De Embraer ERJ-170LR is wat beperkter inzetbaar. Het toestel kent een maximale payload van 9.000 kilo, ofwel ongeveer 90 passagiers. Daarbij ligt de maximale range op een kleine 1.400 nautische mijlen, ofwel 2.600 kilometer. Bij 88 passagiers, de configuratie van de VLM SSJ100, kan de ERJ-170LR omgerekend ongeveer 3.000 kilometer vliegen en blijft daarbij achter bij zijn Russische tegenstrever. Voor de volledigheid: we zien in het bovenstaande diagram dat het punt 'payload bij maximum fuel capacity' bij de ERJ-170LR op ongeveer 6,900 kilo (69 passagiers) ligt. Met volle brandstoftanks kan het toestel dus 6.900 kilo aan betalende landing meenemen zonder het maximale startgewicht van 37.200 kilo te overschrijden. Het toestel kan in dat geval nog 4.400 kilometer vliegen. Ondanks dat een vliegtuig niet meer brandstof mee kan nemen dan er in de tanks past, kan het toch nog verder vliegen. De oplossing hiervoor is vrij simpel: minder betalende lading meenemen waardoor het gewicht van het toestel daalt en het vliegbereik toeneemt. Wanneer een ERJ-170LR enkel brandstof meeneemt en geen betalende lading, kan het maximaal 5.100 kilometer vliegen, ofwel het punt waar de lijn van de ERJ-170LR in de diagram de horizontale as raakt. U kunt zich echter waarschijnlijk wel inbeelden dat rondvliegen met volle brandstoftanks en een verder compleet leeg vliegtuig geen lucratieve zaak is. Ter vergelijking: bij een range van 5.100 kilometer kan de Sukhoi Superjet nog zo'n 6.500 kilo of 65 passagiers meenemen (zie payload-range diagram van de Sukhoi Superjet hierboven).

range_170

Bij een vliegbereik (range) van zo'n 3.000 kilometer zou een Embraer ERJ-170LR nog altijd in staat zijn het gros van de Europese bestemmingen aan te vliegen. Wel zien we op de kaart hierboven dat een toeristische bestemming zoals de Canarische Eilanden buiten bereik ligt voor een ERJ-170LR met een betalende landing van 8.800 kilo of 88 passagiers. Ook Israël ligt in deze configuratie buiten bereik voor de ERJ-170LR. En dat zou voor de Antwerpse diamantairs wel eens een aantrekkelijke bestemming kunnen zijn...

Gegeven de beperkingen die de lengte van de start- en landingsbaan te Antwerpen met zich meebrengt, zullen de nieuwe jets van VLM dus enkel met een beperkt startgewicht kunnen vertrekken. Uit de diagrammen hierboven blijkt dat de Sukhoi Superjet hierbij op diverse fronten de Embraer ERJ-170LR achter zich laat en dat de Russische Jet voor VLM wellicht niet de gewaagde keuze is die het op ze eerste zicht lijkt. Tel daarbij op dat de maatschappij als eerste Europese afnemer wellicht een leuk leaseprijsje heeft kunnen bemiddelen en de maatschappij heeft een zeer goede deal gemaakt. Rest slechts de vraag: wil de reiziger wel in een vliegtuig van Russische makelij stappen? Ondanks de vele ‘westerse onderdelen’ (APU van Honeywell, Instrumenten van Thales, Flight Management System van Liebherr, motoren van Snecma…) is dat iets dat de tijd ons zal leren.

    Reageer

    Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *